{"id":2336,"date":"2026-01-27T12:15:52","date_gmt":"2026-01-27T11:15:52","guid":{"rendered":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/?page_id=2336"},"modified":"2026-01-27T13:18:59","modified_gmt":"2026-01-27T12:18:59","slug":"ochrona-dzieci","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/?page_id=2336","title":{"rendered":"Standardy Ochrony Dzieci"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><strong>Wst\u0119p<\/strong><\/p>\n<p>Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opieku\u0144czy oraz niekt\u00f3rych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1606) wesz\u0142a w \u017cycie w zakresie obejmuj\u0105cym m.in. obowi\u0105zek wprowadzenia standard\u00f3w ochrony ma\u0142oletnich w dniu 15 lutego 2024 r. W art. 10 tej ustawy na\u0142o\u017cono na wszystkich organizator\u00f3w \u017cycia spo\u0142ecznego<br \/>\nw naszym kraju, w tym r\u00f3wnie\u017c na organy zarz\u0105dzaj\u0105ce plac\u00f3wkami religijnymi oraz organizator\u00f3w dzia\u0142alno\u015bci religijnej, wprowadzenie standard\u00f3w ochrony ma\u0142oletnich w terminie 6 miesi\u0119cy od dnia jej wej\u015bcia w \u017cycie.<\/p>\n<p>Prowadzone od wielu miesi\u0119cy przygotowanie do wprowadzenia w \u017cycie nowych rozwi\u0105za\u0144 nie pomija\u0142y i tej okoliczno\u015bci, \u017ce w Archidecezji Warminskiej od 1 lipca 2020 r. funkcjonuje dokument: Normy i zasady ochrony ma\u0142oletnich i os\u00f3b z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 w dzia\u0142aniach duszpasterskich w Archidiecezji Warmi\u0144skiej. Wprowadzenie obecnie standad\u00f3w ochrony ma\u0142oletnich w parafiach naszej diecezji stanowi zatem nie tylko realizacj\u0119 obowi\u0105zku ustawowego, ale jest te\u017c kontynuacj\u0105 praktyki Ko\u015bcio\u0142a warmi\u0144skiego s\u0142u\u017c\u0105cej dbaniu o dobro najm\u0142odszych uczestnik\u00f3w \u017cycia spo\u0142ecznego, r\u00f3wnie\u017c w jego religijnym wymiarze.<\/p>\n<p>Celem wprowadzenia standard\u00f3w powinno by\u0107 zawsze zapewnienie dzieciom<br \/>\ni m\u0142odzie\u017cy harmonijnego rozwoju w warunkach poczucia bezpiczenstwa, akceptacji<br \/>\ni szacunku, natomiast \u015brodkiem do zyskania zmierzonego celu powinny by\u0107 wprowadzone w ka\u017cdej parafii naszej diecezji stadardy uwzgl\u0119dniaj\u0105ce wszystkie aktywno\u015bci podejmowane na jej terene, s\u0142u\u017c\u0105ce rozwojowi duchowemu dzieci<br \/>\ni m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\" data-start=\"187\" data-end=\"616\"><strong>Specyfika \u015brodowiska parafialnego<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\" data-start=\"187\" data-end=\"616\">\n<p>Parafia pw. \u015bw. Ojca Pio z Pietrelciny w Ostr\u00f3dzie, jako podstawowa kom\u00f3rka instytucjonalna Ko\u015bcio\u0142a, realizuje swoj\u0105 misj\u0119 w r\u00f3\u017cnych obszarach duszpasterskich. Sprawowane s\u0105 w niej liczne nabo\u017ce\u0144stwa i uroczysto\u015bci liturgiczne oraz udzielane sakramenty: Eucharystii, chrztu, I Komunii \u015awi\u0119tej, bierzmowania, ma\u0142\u017ce\u0144stwa oraz pokuty i pojednania. W parafii towarzyszymy r\u00f3wnie\u017c naszym zmar\u0142ym, powierzaj\u0105c ich Bo\u017cemu mi\u0142osierdziu.<\/p>\n<p data-start=\"618\" data-end=\"950\">Odwiedziny chorych oraz wizyty duszpasterskie stanowi\u0105 wa\u017cny element pos\u0142ugi kap\u0142a\u0144skiej. Daj\u0105 one mo\u017cliwo\u015b\u0107 wgl\u0105du w sytuacj\u0119 rodzinn\u0105 i materialn\u0105 parafian, a tak\u017ce pozwalaj\u0105 na dostrze\u017cenie ewentualnych przejaw\u00f3w krzywdy czy przemocy. W takich sytuacjach parafia mo\u017ce podj\u0105\u0107 odpowiednie dzia\u0142ania zapobiegawcze lub interwencyjne.<\/p>\n<p data-start=\"952\" data-end=\"1403\">W parafii funkcjonuj\u0105 liczne grupy i wsp\u00f3lnoty duszpasterskie, kt\u00f3re spotykaj\u0105 si\u0119 regularnie i aktywnie uczestnicz\u0105 w \u017cyciu parafialnym. Nale\u017c\u0105 do nich m.in.: Iskierki Nadziei, M\u0142odzi z Duchem, Dobrzy Pasterze, Wsp\u00f3lnota M\u0119ska \u201e\u015aw. J\u00f3zef\u201d, Wsp\u00f3lnota Kobiet w Ostr\u00f3dzie, Liturgiczna S\u0142u\u017cba O\u0142tarza, rodzice dzieci pierwszokomunijnych oraz bierzmowanych, Wsp\u00f3lnota Ma\u0142\u017ce\u0144stw, Wsp\u00f3lnota Rodzin, Wsp\u00f3lnota \u017bywego R\u00f3\u017ca\u0144ca oraz Grupa Modlitwy \u015bw. Ojca Pio.<\/p>\n<p data-start=\"1405\" data-end=\"1640\">Opr\u00f3cz sprawowania sakrament\u00f3w parafia organizuje r\u00f3wnie\u017c r\u00f3\u017cnorodne wydarzenia duszpasterskie, zar\u00f3wno na terenie parafii, jak i w formie wyjazdowej, sprzyjaj\u0105ce pog\u0142\u0119bianiu wiary, integracji wsp\u00f3lnoty oraz formacji duchowej wiernych.<\/p>\n<p>W parafii zatrudniane s\u0105 osoby \u015bwieckie lub siostry zakonne jako pracownicy parafialni lub pos\u0142uguj\u0105cy jako wolontariusze: Pan Piotr Knaf jako w Nadzwyczajny Szafarz Eucharystii i Pan Andrzej Wolak jako woluntariusz , pe\u0142ni\u0105cy okazyjnie funkcj\u0119 ko\u015bcielnego.<\/p>\n<p>Parafia mo\u017ce te\u017c u\u017cycza\u0107 lub udost\u0119pnia\u0107 pomieszczenia parafialne innym podmiotom zewn\u0119trznym.<\/p>\n<p>To w parafii g\u0142\u00f3wnie toczy si\u0119 \u017cycie sakramentalne wiernych, a \u017cycie rodzinne<\/p>\n<p>wok\u00f3\u0142 celebracji roku liturgicznego. Rodzice w zaufaniu przyprowadzaj\u0105 swoje dzieci do parafii i oczekuj\u0105, \u017ce b\u0119d\u0105 tam one bezpieczne. Parafianie s\u0105 osobami w r\u00f3\u017cnym wieku, w r\u00f3\u017cnej sytuacji rodzinnej, zawodowej, a duszpasterze oraz osoby pracuj\u0105ce na rzecz parafii maj\u0105 nierzadko wgl\u0105d w ich potrzeby oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaradzenia im.<\/p>\n<p>Z tego powodu standardy ochrony dzieci w obszarze parafialnym poszerzone zosta\u0142y o ochron\u0119 os\u00f3b doros\u0142ych i nie dotyczy to wy\u0142\u0105cznie os\u00f3b zale\u017cnych, bezbronnych, lecz wszystkich. Maj\u0105 one za zadanie chroni\u0107 przed wszelkiego rodzaju nadu\u017cyciami, przed krzywd\u0105, przemoc\u0105, w tym przed wykorzystaniem seksualnym. Dzia\u0142aj\u0105 w obie strony \u2013 chroni\u0105 zar\u00f3wno parafian, jak i osoby duchowne, pracownik\u00f3w i wolontariuszy parafii.<\/p>\n<p>Ten szeroki zakres dzia\u0142alno\u015bci oraz wielo\u015b\u0107 os\u00f3b zaanga\u017cowanych w \u017cycie parafialne, mog\u0105cych mie\u0107 dost\u0119p do dzieci i m\u0142odzie\u017cy oraz posiadaj\u0105cych wgl\u0105d w prywatne \u017cycie parafian, zobowi\u0105zuje nas do szczeg\u00f3\u0142owego opracowania zasad ochronnych.<\/p>\n<p>Sama dynamika \u017cycia parafialnego zawiera w sobie specyficzne czynniki chroni\u0105ce przed przemoc\u0105, takie jak: poczucie sacrum, permanentna formacja, spo\u0142eczne zaufanie, poczucie przynale\u017cno\u015bci i wzajemnej odpowiedzialno\u015bci, relacje oparte na zasadach ewangelicznych, wsp\u00f3lnotowo\u015b\u0107, w tym przynale\u017cno\u015b\u0107 m\u0142odzie\u017cy do pozytywnej grupy r\u00f3wie\u015bniczej oraz publiczno\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144 (wi\u0119kszo\u015b\u0107 aktywno\u015bci dzieje si\u0119 na oczach innych), w tym nadz\u00f3r rodzic\u00f3w. Dodatkowo, przy okazji np. nag\u0142ych wezwa\u0144 do chorych lub podczas wizyt duszpasterskich, istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107 dostrze\u017cenia specyficznych potrzeb parafian lub deficyt\u00f3w, w tym przemocy w obszarze rodzinnym i podj\u0119cia odpowiedniej interwencji. Ksi\u0119\u017ca pos\u0142uguj\u0105cy w parafii s\u0105 cz\u0119sto tymi osobami, do kt\u00f3rych zwracaj\u0105 si\u0119 o pomoc osoby do\u015bwiadczaj\u0105ce jakiejkolwiek krzywdy, szukaj\u0105ce wsparcia i zrozumienia.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Proboszcz parafii: <strong>Ks. Jerzy Artur Woli\u0144ski<\/strong><\/p>\n<p>Osoba zaufana: <strong>Pani Barbara Markowska, kontakt: basiamarkowska51@gmail.com<\/strong><\/p>\n<p>Obja\u015bnienie termin\u00f3w<br \/>\nOsoby, ich role i funkcje w Ko\u015bciele<br \/>\nksi\u0105dz, prezbiter, kap\u0142an, duchowny \u2013 ochrzczony m\u0119\u017cczyzna, kt\u00f3ry przyj\u0105\u0142 \u015bwi\u0119cenia kap\u0142a\u0144skie.<\/p>\n<p>duchowie\u0144stwo, kler \u2013 (diakoni, ksi\u0119\u017ca, biskupi) \u2013 m\u0119\u017cczy\u017ani ochrzczeni, kt\u00f3rzy przy- j\u0119li \u015bwi\u0119cenia w stopniu diakonatu, prezbiteratu lub biskupie.<\/p>\n<p>osoby konsekrowane \u2013 osoby, kt\u00f3re w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny po\u015bwi\u0119caj\u0105 \u017cycie Bogu. \u0141\u0105czy<\/p>\n<p>je konsekracja, kt\u00f3ra wi\u0105\u017ce si\u0119 ze z\u0142o\u017ceniem Bogu \u015blub\u00f3w czysto\u015bci oraz najcz\u0119\u015bciej r\u00f3wnie\u017c ub\u00f3stwa i pos\u0142usze\u0144stwa, cho\u0107 zale\u017cy to od formy \u017cycia konsekrowanego. Nale\u017c\u0105 do nich cz\u0142onkowie stowarzysze\u0144 zakonnych oraz \u015bwieckie osoby konsekrowane.<\/p>\n<p>osoba \u015bwiecka \u2013 cz\u0142onek Ko\u015bcio\u0142a katolickiego bez \u015bwi\u0119ce\u0144.<\/p>\n<p>biskup \u2013 biskup diecezjalny, ordynariusz ordynariatu i pra\u0142at Pra\u0142atury Personalnej Ko\u015bcio\u0142a \u0142aci\u0144skiego oraz hierarcha Ko\u015bcio\u0142\u00f3w wschodnich.<\/p>\n<p>proboszcz \u2013 prezbiter mianowany przez biskupa diecezjalnego na urz\u0105d proboszcza.<\/p>\n<p>personel ko\u015bcielny \u2013 duchowny, osoba zakonna lub inna osoba zatrudniona przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 na podstawie umowy, podwykonawstwa, dobrowolnie lub nieodp\u0142atnie.<\/p>\n<p>szafarz nadzwyczajny Komunii \u015awi\u0119tej \u2013 osoba wyznaczona do udzielania Komunii \u015awi\u0119tej, niemaj\u0105ca \u015bwi\u0119ce\u0144.<\/p>\n<p>wolontariusz \u2013 osoba, kt\u00f3ra na rzecz innych os\u00f3b lub danej grupy spo\u0142ecznej, dobrowolnie i bezp\u0142atnie \u015bwiadczy prac\u0119 wykraczaj\u0105c\u0105 poza zwi\u0105zki rodzinno-kole\u017ce\u0144sko-<\/p>\n<p>-przyjacielskie. Okre\u015blenie \u201ebezp\u0142atna\u201d nie oznacza \u201ebezinteresowna\u201d, lecz \u201ebez wynagrodzenia materialnego\u201d.<\/p>\n<p>organizator wyjazdu \u2013 osoba\/podmiot uprawniony do organizacji wyjazdu dzieci \u2013 pa- rafie, wsp\u00f3lnoty religijne, szko\u0142y i plac\u00f3wki, przedsi\u0119biorcy podlegaj\u0105cy ustawie o us\u0142ugach turystycznych, osoby fizyczne, osoby prawne i jednostki nieposiadaj\u0105ce osobowo\u015bci prawnej.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Organizacja pos\u0142ugi Ko\u015bcio\u0142a<\/p>\n<p>diecezja \u2013 diecezja, archidiecezja, ordynariat lub pra\u0142atura personalna Ko\u015bcio\u0142a \u0142aci\u0144skiego i eparchia Ko\u015bcio\u0142a wschodniego.<\/p>\n<p>parafia \u2013 okre\u015blona wsp\u00f3lnota wiernych, utworzona na spos\u00f3b sta\u0142y w Ko\u015bciele partykularnym, nad kt\u00f3r\u0105 pastersk\u0105 piecz\u0119, pod w\u0142adz\u0105 biskupa diecezjalnego, powierza si\u0119 proboszczowi jako jej w\u0142asnemu pasterzowi.<\/p>\n<p>duszpasterstwo, w tym duszpasterstwo parafialne \u2013 sytuacja, w kt\u00f3rej jedna osoba jest odpowiedzialna za dobro drugiej lub za wsp\u00f3lnot\u0119 wyznaniow\u0105. Obejmuje celebrowanie liturgii, zapewnienie porad i wsparcia duchowego, edukacj\u0119, poradnictwo, opiek\u0119 medyczn\u0105 i pomoc w potrzebie. Wszelka praca polegaj\u0105ca na nadzorze lub wychowaniu dzieci jest dzie\u0142em duszpasterskim.<\/p>\n<p>duszpasterstwo pozaparafialne \u2013 duszpasterstwa, wsp\u00f3lnoty, grupy gromadz\u0105ce m\u0142o dych ludzi (m\u0142odzie\u017c licealna, studenci, m\u0142odzi doro\u015bli), w tym wolontariaty, wakacyjne spotkania m\u0142odych (organizowane przez zakony, zgromadzenia zakonne, wsp\u00f3lnoty), festiwale m\u0142odzie\u017cowe, rekolekcje wyjazdowe, wsp\u00f3lnoty r\u00f3\u017cnych stan\u00f3w, pielgrzymki piesze, pielgrzymki autokarowe, \u015brodowiska harcerskie. To dzie\u0142a, kt\u00f3re mog\u0105 dzia\u0142a\u0107 przy parafiach, ale maj\u0105 struktury pozaparafialne.<\/p>\n<p>klerykalizm \u2013 postawa wobec duchowie\u0144stwa\/osoby zakonnej charakteryzuj\u0105ca si\u0119 nadmiernym szacunkiem i przekonaniem o ich wy\u017cszo\u015bci moralnej. Papie\u017c Franciszek powiedzia\u0142, \u017ce ma to miejsce, gdy \u201educhowni czuj\u0105 si\u0119 lepsi, [i kiedy] s\u0105 daleko od ludu\u201d. Mo\u017ce by\u0107 \u201ewspierany przez samych ksi\u0119\u017cy lub przez osoby \u015bwieckie\u201d.<\/p>\n<p>Dzieci i osoby bezbronne<br \/>\ndziecko \u2013 osoba poni\u017cej 18. roku \u017cycia.<\/p>\n<p>ma\u0142oletni \u2013 w rozumieniu polskiego prawa cywilnego osoba, kt\u00f3ra nie uko\u0144czy\u0142a 18 lat lub nie zawar\u0142a ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n<p>nieletni \u2013 w rozumieniu prawa karnego osoba, kt\u00f3ra w momencie pope\u0142nienia czynu<\/p>\n<p>zabronionego nie uko\u0144czy\u0142a 17. roku \u017cycia.<\/p>\n<p>wiek bezwzgl\u0119dnej ochrony \u2013 wiek ni\u017cszy ni\u017c wiek zgody. Czynno\u015b\u0107 seksualna z osob\u0105 w wieku ochronnym jest czynem zabronionym (wykorzystaniem seksualnym), a osoba dopuszczaj\u0105ca si\u0119 jej i\/lub doprowadzaj\u0105ca do niej podlega odpowiedzial- no\u015bci karnej. W Polsce obecnie wynosi 15 lat.<\/p>\n<p>dziecko wykorzystane seksualnie \u2013 ka\u017cde dziecko w wieku bezwzgl\u0119dnej ochrony, je\u015bli osoba dojrza\u0142a seksualnie, czy to przez \u015bwiadome dzia\u0142anie, czy te\u017c przez zanie- dbywanie swoich spo\u0142ecznych obowi\u0105zk\u00f3w lub obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych ze spe- cyficznej odpowiedzialno\u015bci za dziecko, dopuszcza si\u0119 zaanga\u017cowania dziecka w jak\u0105kolwiek aktywno\u015b\u0107 natury seksualnej, kt\u00f3rej intencj\u0105 jest zaspokojenie osoby doros\u0142ej (Standing Committee on Sexually Abused Children).<\/p>\n<p>opiekun \u2013 osoba sprawuj\u0105ca piecz\u0119 nad dzieckiem, uprawniona do reprezentacji dziec- ka oraz posiadaj\u0105ca w\u0142adz\u0119 prawn\u0105 do dbania o interesy osobiste i maj\u0105tkowe innej osoby (rodzic, rodzic zast\u0119pczy lub osoba uprawniona przez rodzica).<\/p>\n<p>zgoda opiekuna \u2013 zgoda rodzic\u00f3w albo zgoda opiekuna, rodzica zast\u0119pczego lub opie- kuna tymczasowego. Jednak w przypadku braku porozumienia mi\u0119dzy rodzica- mi dziecka nale\u017cy poinformowa\u0107 rodzic\u00f3w o konieczno\u015bci rozstrzygni\u0119cia sprawy przez s\u0105d rodzinny (orzeczenie s\u0105du opieku\u0144czego zast\u0119puje zgod\u0119 rodzic\u00f3w).<\/p>\n<p>osoba doros\u0142a bezbronna zgodnie z art. 1 ust. 2 b) Vos Estis Lux Mundi \u2013 ka\u017cda osoba znajduj\u0105ca si\u0119 w stanie niepe\u0142nosprawno\u015bci, upo\u015bledzeniu fizycznym lub psychicz- nym albo pozbawiona wolno\u015bci osobistej, kt\u00f3ra w rzeczywisto\u015bci, nawet spora- dycznie, ogranicza ich zdolno\u015b\u0107 zrozumienia, ch\u0119ci lub przeciwstawienia si\u0119 prze- st\u0119pstwu w inny spos\u00f3b.<\/p>\n<p>R\u00f3\u017cne formy przemocy<br \/>\nuwik\u0142anie \u2013 ka\u017cda relacja, w kt\u00f3rej kto\u015b do\u015bwiadcza strachu, l\u0119ku, poczucia winy, po- czucia krzywdy, frustracji, poni\u017cenia, zniewolenia, zale\u017cno\u015bci, dominacji, niemo\u017c- no\u015bci bycia sob\u0105, nieszczero\u015bci, braku autentyczno\u015bci, przemocy emocjonalnej, fi- zycznej, seksualnej czy ekonomicznej.<\/p>\n<p>nadu\u017cycie \u2013 post\u0119powanie lub czyn niezgodny z przyj\u0119tymi normami post\u0119powania, a nadu\u017cywa\u0107 oznacza u\u017cy\u0107 ponad miar\u0119 oraz wykorzysta\u0107 co\u015b w niew\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b lub w nadmiernym stopniu (SJP).<\/p>\n<p>nadu\u017cycie w\u0142adzy \u2013 nadu\u017cycie stanowiska, funkcji lub obowi\u0105zku w celu wykorzysta- nia innej osoby. Mo\u017ce przybiera\u0107 r\u00f3\u017cne formy i obejmowa\u0107 sytuacje, w kt\u00f3rych dana osoba ma w\u0142adz\u0119 nad inn\u0105 osob\u0105 na mocy swojego zwi\u0105zku (np. pracodawca i pracownik, nauczyciel i ucze\u0144, trener i sportowiec, rodzic lub opiekun i dziecko, duchowny\/osoba zakonna i parafianin) i wykorzystuje t\u0119 w\u0142adz\u0119 na swoj\u0105 korzy\u015b\u0107.<\/p>\n<p>przemoc duchowa \u2013 odwo\u0142ywanie si\u0119 do przekona\u0144 religijnych i wiary osoby w celu wyrz\u0105dzenia jej szkody. Mo\u017ce mie\u0107 negatywny wp\u0142yw na duchowo\u015b\u0107 osoby po- szkodowanej, zw\u0142aszcza gdy dopuszcza si\u0119 jej osoba posiadaj\u0105ca duchowy autory- tet i zaufanie w Ko\u015bciele.<\/p>\n<p>przemoc domowa \u2013 jednorazowe lub powtarzaj\u0105ce si\u0119 umy\u015blne dzia\u0142anie lub zaniechanie naruszaj\u0105ce prawa lub dobra osobiste os\u00f3b, w szczeg\u00f3lno\u015bci nara\u017caj\u0105ce na niebez- piecze\u0144stwo utraty \u017cycia lub zdrowia, naruszaj\u0105ce godno\u015b\u0107, nietykalno\u015b\u0107 cielesn\u0105, wolno\u015b\u0107, w tym wolno\u015b\u0107 seksualn\u0105, powoduj\u0105ce szkody na ich zdrowiu fizycznym lub psychicznym, a tak\u017ce wywo\u0142uj\u0105ce cierpienia i krzywdy moralne u os\u00f3b do- tkni\u0119tych przemoc\u0105 (art. 2 Ustawy o przeciwdzia\u0142aniu przemocy w rodzinie).<\/p>\n<p>zaniedbanie (wobec osoby doros\u0142ej) \u2013 niezapewnienie przez opiekuna \u015brodk\u00f3w nie- zb\u0119dnych do \u017cycia osobie, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 opiekuje.<\/p>\n<p>przemoc wobec os\u00f3b starszych \u2013 pojedyncze lub powtarzaj\u0105ce si\u0119 dzia\u0142anie lub brak od- powiedniego dzia\u0142ania, maj\u0105ce miejsce w jakimkolwiek zwi\u0105zku, w kt\u00f3rym ocze- kuje si\u0119 zaufania, kt\u00f3re powoduje krzywd\u0119 lub cierpienie starszej osoby.<\/p>\n<p>przemoc emocjonalna (doro\u015bli) \u2013 powszechna forma przemocy maj\u0105ca miejsce w bli- skich zwi\u0105zkach. Przemoc emocjonalna jest definiowana jako molestowanie, kt\u00f3re ma miejsce, gdy dana osoba jest poddawana zachowaniom lub dzia\u0142aniom maj\u0105- cym na celu jej kontrolowanie, z zamiarem wyrz\u0105dzenia jej krzywdy emocjonalnej lub strachu, poprzez manipulacj\u0119, izolacj\u0119 lub zastraszanie.<\/p>\n<p>bullying \u2013 zn\u0119canie, zastraszanie, prze\u015bladowanie werbalne, spo\u0142eczne, a tak\u017ce fizyczne.<\/p>\n<p>gaslighting \u2013 przemoc psychiczna polegaj\u0105ca na manipulowania drug\u0105 osob\u0105 w taki spos\u00f3b, \u017ce ofiara przemocy z czasem przestaje ufa\u0107 swoim os\u0105dom, staje si\u0119 zdezo- rientowana, zal\u0119kniona i traci zaufanie do swojej pami\u0119ci czy percepcji. Je\u015bli mani- pulacja jest stosowana stale i metodycznie, mo\u017ce w ko\u0144cu doprowadzi\u0107 do tego, \u017ce ofiara zacznie kwestionowa\u0107 swoje zdrowie psychiczne. W ten spos\u00f3b manipulator przejmuje nad ni\u0105 ca\u0142kowit\u0105 kontrol\u0119.<\/p>\n<p>grooming (wobec doros\u0142ego) \u2013 zachowania maj\u0105ce na celu izolacj\u0119 osoby, uczynienie jej zale\u017cn\u0105, sk\u0142onn\u0105 do zaufania i bardziej podatn\u0105 na agresywne zachowanie.<\/p>\n<p>seksizm \u2013 uprzedzenie lub dyskryminacja ze wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107.<\/p>\n<p>seksualizacja \u2013 proces, w wyniku kt\u00f3rego warto\u015bciowanie drugiej osoby oraz siebie samego\/ siebie samej dokonywane jest przez pryzmat atrakcyjno\u015bci seksualnej, uprzedmioto- wienie osoby pod wzgl\u0119dem seksualnym lub narzucanie seksualno\u015bci w niew\u0142a\u015bci- wy spos\u00f3b (wg Ameryka\u0144skiego Towarzystwa Psychologicznego).<\/p>\n<p>cyberprzemoc \u2013 wszelka przemoc z u\u017cyciem technologii informacyjnych i komunikacyj- nych \u2013 komunikator\u00f3w, czat\u00f3w, stron internetowych, medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych, blog\u00f3w, SMS-\u00f3w, MMS-\u00f3w. Mo\u017ce mie\u0107 form\u0119 wulgarnych wiadomo\u015bci, obra\u017ali- wych komentarzy (hejt, trolling), rozpowszechniania zdj\u0119\u0107 ukazuj\u0105cych osob\u0119 w niekorzystnym \u015bwietle, zastraszania, \u015bledzenia (cyberstalking), ujawniania tajemnic (outing) itp.<\/p>\n<p>Wsparcie<\/p>\n<p>Niebieska Linia \u2013 https:\/\/www.niebieskalinia.info\/<\/p>\n<p>procedura \u201eNiebieskiej Karty\u201d \u2013 jest narz\u0119dziem, kt\u00f3rego g\u0142\u00f3wnym celem jest zapew- nienie bezpiecze\u0144stwa osobie doznaj\u0105cej przemocy domowej, obejmuje te\u017c wsp\u00f3\u0142- prac\u0119 przedstawicieli r\u00f3\u017cnych instytucji i podmiot\u00f3w, kt\u00f3re s\u0105 zobowi\u0105zane do reagowania w przypadku uzyskania informacji o wyst\u0105pieniu przemocy domowej.<\/p>\n<p>Przest\u0119pstwa motywowane seksualnie<\/p>\n<p>przest\u0119pstwo kanoniczne wykorzystywania seksualnego \u2013 kanoniczne przest\u0119pstwa wykorzystywania seksualnego pope\u0142niane przez duchownych lub osoby konse- krowane, kt\u00f3rymi s\u0105: zmuszanie kogo\u015b, za pomoc\u0105 przemocy, gro\u017aby lub nadu\u017cy- cia w\u0142adzy, do wykonywania lub poddawania si\u0119 czynno\u015bciom seksualnym; wy- konywanie czynno\u015bci seksualnych z dzieckiem lub osob\u0105 bezbronn\u0105; produkcj\u0119, wystawianie, posiadanie lub dystrybucj\u0119, w tym drog\u0105 elektroniczn\u0105, pornografii z udzia\u0142em dzieci, a tak\u017ce werbowanie lub nak\u0142anianie dziecka lub osoby bezbron- nej do udzia\u0142u w tworzeniu pornografii pope\u0142nione przez duchownych lub osoby zakonne, o kt\u00f3rych mowa w artykule 1 \u00a71 a) Vos Estis Lux Mundi.<\/p>\n<p>przest\u0119pstwa przeciwko wolno\u015bci seksualnej i obyczajno\u015bci (art. 197-205 k.k.) \u2013 zgwa\u0142- cenie (art. 197), wykorzystanie seksualne osoby bezradnej lub niepoczytalnej (art. 198), seksualne wykorzystanie zale\u017cno\u015bci (art. 199), seksualne wykorzystanie dziecka (art. 200), uwodzenie dziecka poni\u017cej lat 15 z wykorzystaniem systemu te- leinformatycznego lub sieci telekomunikacyjnej (art. 200a), propagowanie pedofilii (art. 200b), kazirodztwo (art. 201), pornografia (art. 202), zmuszanie do prostytucji (art. 203), czerpanie zysku z cudzego nierz\u0105du (art. 204).<\/p>\n<p>Rejestr Sprawc\u00f3w Przest\u0119pstw na Tle Seksualnym \u2013 rejestr obywateli polskich, kt\u00f3rzy dopu\u015bcili si\u0119 przest\u0119pstwa z pobudek seksualnych. Sk\u0142ada si\u0119 z Rejestru publicznego i Rejestru z dost\u0119pem ograniczonym. https:\/\/arch-bip.ms.gov.pl\/pl\/ rejestry-i-ewidencje\/rejestr-sprawcow-przestepstw-na-tle-seksualnym\/<\/p>\n<p>Osoby dramatu<\/p>\n<p>osoba pokrzywdzona \u2013 osoba fizyczna lub prawna, kt\u00f3rej dobro prawne zosta\u0142o bezpo- \u015brednio naruszone lub zagro\u017cone przez przest\u0119pstwo (art. 49 \u00a71 k.p.k.).<\/p>\n<p>osoby pokrzywdzone przemoc\u0105 w rodzinie \u2013 osoby najbli\u017csze, inne osoby pozostaj\u0105ce w sta\u0142ym lub przemijaj\u0105cym stosunku zale\u017cno\u015bci od osoby stosuj\u0105cej przemoc (art. 115 \u00a711 Ustawy o przeciwdzia\u0142aniu przemocy w rodzinie).<\/p>\n<p>skar\u017c\u0105cy \u2013 ka\u017cda osoba sk\u0142adaj\u0105ca skarg\u0119 zawieraj\u0105c\u0105 zarzut, podejrzenie, obaw\u0119 lub zg\u0142oszenie naruszenia prawa.<\/p>\n<p>podejrzany \u2013 osoba, wobec kt\u00f3rej istniej\u0105 podejrzenia pope\u0142nienia przest\u0119pstwa, ale nie postawiono jeszcze zarzut\u00f3w.<\/p>\n<p>oskar\u017cony \u2013 osoba, kt\u00f3rej postawiono zarzuty karne.<\/p>\n<p>przest\u0119pca seksualny \u2013 osoba, kt\u00f3ra przyzna\u0142a si\u0119 do wykorzystania seksualnego lub kt\u00f3rej odpowiedzialno\u015b\u0107 za wykorzystanie zosta\u0142a orzeczona przez w\u0142a\u015bciwy s\u0105d i\/lub procedur\u0119 ko\u015bcieln\u0105.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Zesp\u00f3\u0142 ds. Prewencji i jego praca<\/p>\n<p>osoba odpowiedzialna za standardy ochrony dzieci \u2013 osoba wyznaczona przez prze\u0142o- \u017conego danego dzie\u0142a duszpasterskiego, danej grupy parafialnej, np. ministrant\u00f3w, sprawuj\u0105ca nadz\u00f3r nad prawid\u0142owym stosowaniem standard\u00f3w ochrony dzieci.<\/p>\n<p>osoba zaufana \u2013 osoba wyznaczona przez prze\u0142o\u017conego danego dzie\u0142a duszpasterskie- go, ciesz\u0105ca si\u0119 zaufaniem i odpowiednio przygotowana, odpowiedzialna za przyj- mowanie zg\u0142osze\u0144 o zdarzeniach dotycz\u0105cych przemocy.<\/p>\n<p>osoba odpowiedzialna za interwencj\u0119 \u2013 zarz\u0105dca plac\u00f3wki (proboszcz) odpowiedzial- ny za podejmowanie interwencji w przypadku zaistnienia przemocy lub osoba wyznaczona dla dekanatu, gdy proboszcz jest sprawc\u0105 przemocy lub jest w konflikcie lojalno\u015bciowym ze sprawc\u0105.<\/p>\n<p>kompetencje mi\u0119kkie \u2013 umiej\u0119tno\u015bci psychospo\u0142eczne, np. komunikatywno\u015b\u0107, asertywno\u015b\u0107.<\/p>\n<p>konflikt interes\u00f3w \u2013 sytuacja (postrzegana lub rzeczywista), w kt\u00f3rej powstaje konflikt pomi\u0119dzy obowi\u0105zkami s\u0142u\u017cbowymi danej osoby a jej prywatnymi interesami, kt\u00f3ry mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na wykonywanie tych obowi\u0105zk\u00f3w. Taki konflikt zazwy- czaj wi\u0105\u017ce si\u0119 z przeciwstawnymi zasadami lub niezgodnymi \u017cyczeniami lub po- trzebami i mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107, gdy osoba pe\u0142ni wiele r\u00f3l.<\/p>\n<p>lojalno\u015b\u0107 \u015brodowiskowa \u2013 silna lojalno\u015b\u0107 wobec danego \u015brodowiska, grupy ludzi, wsp\u00f3lnoty, instytucji, prze\u0142o\u017conego itp., kt\u00f3ra mo\u017ce przyjmowa\u0107 formy pozytyw- ne, np. dochowanie tajemnicy, lub negatywne, np. niereagowanie b\u0105d\u017a zaprzecza- nie przemocy.<\/p>\n<p>dane osobowe \u2013 wszelkie informacje dotycz\u0105ce zidentyfikowanej lub mo\u017cliwej do ziden- tyfikowania \u017cyj\u0105cej osoby fizycznej, a tak\u017ce poszczeg\u00f3lne informacje, kt\u00f3re w po- \u0142\u0105czeniu ze sob\u0105 mog\u0105 prowadzi\u0107 do zidentyfikowania to\u017csamo\u015bci danej osoby.<\/p>\n<p>Przyk\u0142adowe dane osobowe: imi\u0119 i nazwisko, adres zamieszkania, adres e-mail z imieniem i nazwiskiem, numer dowodu to\u017csamo\u015bci, dane o lokalizacji, adres IP, dane przechowywane przez szpital lub lekarza, kt\u00f3re mog\u0105 jednoznacznie wska- zywa\u0107 to\u017csamo\u015b\u0107 danej osoby.<\/p>\n<p>wniosek o wgl\u0105d w sytuacj\u0119 rodziny \u2013 pismo mo\u017ce zosta\u0107 z\u0142o\u017cone przez ka\u017cd\u0105 osob\u0119 fizyczn\u0105 i prawn\u0105, kt\u00f3ra chce, aby s\u0105d zbada\u0142 aktualn\u0105 sytuacj\u0119 rodzinn\u0105. Wniosek nie podlega \u017cadnej op\u0142acie s\u0105dowej, mo\u017ce by\u0107 z\u0142o\u017cony w ka\u017cdej chwili i w przy- padku jego odrzucenia przez s\u0105d nie rodzi \u017cadnych negatywnych konsekwencji wobec wnioskodawcy.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Formy przemocy wobec dziecka<\/p>\n<p>przemoc wobec dzieci \u2013 wszelkie formy z\u0142ego traktowania fizycznego i\/lub emocjo- nalnego, wykorzystywania seksualnego, zaniedbania lub niedba\u0142ego traktowania, wyzysku komercyjnego lub innego, skutkuj\u0105ce rzeczywist\u0105 lub potencjaln\u0105 szkod\u0105 dla zdrowia, przetrwania, rozwoju lub godno\u015bci dziecka w kontek\u015bcie relacji odpowiedzialno\u015bci, zaufania lub si\u0142y. Dzieli si\u0119 powszechnie na pi\u0119\u0107 podtyp\u00f3w: przemoc fizyczna, zn\u0119canie si\u0119 emocjonalne\/psychiczne, zaniedbanie, nara\u017cenie na przemoc w rodzinie, wykorzystywanie seksualne. W kontek\u015bcie Ko\u015bcio\u0142a katolickiego wa\u017cne jest tak\u017ce uznanie przemocy duchowej za dodatkowy podtyp przemocy.<\/p>\n<p>przemocfizycznato przemoc, w wyniku kt\u00f3rej dziecko doznaje fizycznej krzyw- dy lub jest ni\u0105 potencjalnie zagro\u017cone. Krzywda ta nast\u0119puje w wyniku dzia\u0142a- nia b\u0105d\u017a zaniechania dzia\u0142ania ze strony rodzica lub innej osoby odpowiedzial- nej za dziecko, lub kt\u00f3rej dziecko ufa, b\u0105d\u017a kt\u00f3ra ma nad nim w\u0142adz\u0119. Przemoc fizyczna wobec dziecka mo\u017ce by\u0107 czynno\u015bci\u0105 powtarzaln\u0105 lub jednorazow\u0105.<br \/>\nprzemoc psychiczna i emocjonalna to przewlek\u0142a, niefizyczna, szkodliwa inte- rakcja wobec dziecka, obejmuj\u0105ca zar\u00f3wno dzia\u0142ania, jak i zaniechania. Zalicza- my do niej m.in. niedost\u0119pno\u015b\u0107 emocjonaln\u0105, zaniedbywanie emocjonalne, relacj\u0119 z dzieckiem opart\u0105 na wrogo\u015bci, obwinianiu, oczernianiu, odrzucaniu, nieodpo- wiednie rozwojowo lub niekonsekwentne interakcje z dzieckiem, niedostrzega- nie lub nieuznawanie indywidualno\u015bci dziecka i jego granic psychicznych.<br \/>\nzaniedbywanie dziecka to chroniczne lub incydentalne niezaspokajanie jego podstawowych potrzeb fizycznych\/psychicznych i\/lub nierespektowanie jego podstawowych praw, powoduj\u0105ce zaburzenia jego zdrowia i\/lub trudno\u015bci w rozwoju. Do zaniedbywania dochodzi w relacji dziecka z osob\u0105, kt\u00f3ra jest zo- bowi\u0105zana do opieki, wychowania, troski i ochrony dziecka.<br \/>\nnara\u017cenie na przemoc w rodzinie \u2013 forma psychicznego zn\u0119cania si\u0119 nad dziec- kiem, w kt\u00f3rej dziecko jest obecne \u2013 s\u0142yszy lub widzi \u2013 gdy inny cz\u0142onek rodziny do\u015bwiadcza przemocy fizycznej, psychicznej lub seksualnej albo widzi szkody wyrz\u0105dzone osobom lub mieniu w wyniku agresywnego zachowania cz\u0142onka rodziny.<br \/>\nwykorzystywanie seksualne dziecka \u2013 w\u0142\u0105czanie dziecka w aktywno\u015b\u0107 seksualn\u0105, kt\u00f3rej nie jest ono w stanie w pe\u0142ni zrozumie\u0107 i udzieli\u0107 na ni\u0105 \u015bwiadomej zgody i\/lub na kt\u00f3r\u0105 nie jest dojrza\u0142e rozwojowo i nie mo\u017ce zgodzi\u0107 si\u0119 w wa\u017cny prawnie spos\u00f3b i\/lub kt\u00f3ra jest niezgodna z normami prawnymi lub obyczajowymi danego spo\u0142ecze\u0144stwa. Z wykorzystaniem seksualnym mamy do czynienia, gdy taka aktywno\u015b\u0107 wyst\u0105pi mi\u0119dzy dzieckiem a doros\u0142ym lub dzieckiem a innym dzieckiem, je\u015bli te osoby ze wzgl\u0119du na wiek b\u0105d\u017a stopie\u0144 rozwoju pozostaj\u0105 w relacji opieki, zale\u017cno\u015bci, w\u0142adzy. Celem takiej aktywno\u015bci jest zaspokojenie potrzeb innej osoby (World Health Organization). Obejmuje zachowania z kontaktem fizycznym (w tym penetracyjne) oraz bez kontaktu fizycznego, mo\u017ce wtedy przybra\u0107 form\u0119 seksualizacji, robienia zdj\u0119\u0107 lub film\u00f3w wideo przedstawiaj\u0105cych dzieci o charakterze jednoznacznie seksualnym, zmuszania dzieci do ogl\u0105dania czynno\u015bci seksualnych lub wzi\u0119cia w nich udzia\u0142u lub zmuszania dzieci do uprawiania seksu lub anga\u017cowania si\u0119 w czynno\u015bci seksualne z innymi dzie\u0107mi lub doros\u0142ymi. Obejmuje r\u00f3wnie\u017c wyzyskiwanie seksualne dzieci, czyli czerpanie zysku np. z pornografii z udzia\u0142em dzieci lub prostytucji dzieci\u0119cej. Grooming (wobec dziecka) \u2013 za- chowania, kt\u00f3rych celem jest przygotowanie dziecka do wykorzystywania sek- sualnego. Obejmuje nawi\u0105zanie szczeg\u00f3lnej relacji z dzieckiem, cz\u0119sto r\u00f3wnie\u017c warunkowanie rodzic\u00f3w i innych doros\u0142ych oraz os\u0142abienie ich czujno\u015bci, aby my\u015bleli, \u017ce relacja z dzieckiem jest normalna i pozytywna.<br \/>\nprzemoc r\u00f3wie\u015bnicza (agresja r\u00f3wie\u015bnicza, bullying) \u2013 wyst\u0119puje, gdy dziecko do\u015bwiadcza r\u00f3\u017cnych form przemocy ze strony r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w, bezpo\u015brednio lub z u\u017cyciem technologii komunikacyjnych. Ma miejsce wtedy, gdy dzia\u0142anie ma na celu wyrz\u0105dzenie komu\u015b przykro\u015bci lub krzywdy (intencjonalno\u015b\u0107), ma charakter systematyczny (powtarzalno\u015b\u0107), a ofiara jest s\u0142absza od sprawcy b\u0105d\u017a grupy sprawc\u00f3w. Obejmuje przemoc werbaln\u0105 (np. przezywanie, dogadywanie, o\u015bmieszanie), relacyjn\u0105 (np. wykluczenie z grupy, ignorowanie, nastawianie innych przeciwko osobie), fizyczn\u0105 (np. pobicie, kopanie, popychanie, szarpanie), materialn\u0105 (np. kradzie\u017c, niszczenie przedmiot\u00f3w) oraz elektroniczn\u0105 (z\u0142o\u015bliwy SMS lub e-mail, wpis w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, umieszczanie w Internecie zdj\u0119\u0107 lub film\u00f3w o\u015bmieszaj\u0105cych ofiar\u0119), a tak\u017ce przemoc podczas randki ze strony ch\u0142opaka\/dziewczyny.<br \/>\nkrzywdzenie dzieci (definicja D.G. Gill'a) \u2013 ka\u017cde dzia\u0142anie lub bezczynno\u015b\u0107 jednostek, instytucji lub spo\u0142ecze\u0144stwa jako ca\u0142o\u015bci i ka\u017cdy rezultat takiego dzia\u0142ania lub bezczynno\u015bci, kt\u00f3ry deprywuje r\u00f3wne prawa i swobody dzieci i\/lub zak\u0142\u00f3ca ich optymalny rozw\u00f3j.<br \/>\nSTANDARD 1<br \/>\nSTWORZENIE I ZACHOWANIE BEZPIECZNEGO \u015aRODOWISKA W PARAFII<\/p>\n<p>W parafii \u015bw. Ojca Pio z Pietrelciny w Ostr\u00f3dzie zosta\u0142 opracowany i wprowadzony w \u017cycie wewn\u0119trzny dokument, w kt\u00f3rym zawarta jest polityka ochrony przebywaj\u0105cych tam dzieci i os\u00f3b doros\u0142ych zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cymi standardami wyznaczonymi zar\u00f3wno przez dokumenty pa\u0144stwowe (Ustaw\u0119 o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opie- ku\u0144czy oraz innych ustaw z dn. 28 lipca 2023 r. \u2013 tzw \u201eUstawa Kamilka\u201d), jak i wskazania wynikaj\u0105ce z Wytycznych Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Polsce.<br \/>\nW przygotowaniu wewn\u0119trznego dokumentu uczestnicz\u0105 zaanga\u017cowani \u015bwieccy.<br \/>\nW parafii dzia\u0142a Zesp\u00f3\u0142 ds. Prewencji (patrz: Standard 2).<br \/>\nPolityka ochrony dotyczy szczeg\u00f3\u0142owych zasad bezpiecze\u0144stwa i sposob\u00f3w ochro- ny przebywaj\u0105cych tam dzieci i bezbronnych doros\u0142ych, czyli:<br \/>\nrekrutacji personelu i os\u00f3b zaanga\u017cowanych duszpastersko w parafii;<br \/>\nbezpiecznych relacji pomi\u0119dzy doros\u0142ymi zatrudnionymi i pomagaj\u0105cymi duszpastersko w parafii a dzie\u0107mi i bezbronnymi doros\u0142ymi;<br \/>\nbezpiecznych relacji pomi\u0119dzy r\u00f3wie\u015bnikami;<br \/>\nbezpiecznego korzystania z Internetu i medi\u00f3w elektronicznych;<br \/>\nzasady ochrony wizerunku i danych osobowych;<br \/>\nsposobu reagowania w parafii na przypadki podejrzenia, \u017ce dziecko do\u015bwiadcza przemocy fizycznej, psychicznej czy seksualnej i zasad prowadzenia rejestru interwencji (Za\u0142\u0105cznik 3);<br \/>\npomocy osobom pokrzywdzonym.<br \/>\nStandardy ochrony s\u0105 dost\u0119pne w parafii i podane do publicznej wiadomo\u015bci (na stronie internetowej oraz wywieszone np. w gablocie parafialnej).<\/p>\n<p>STANDARD 2<br \/>\nWERYFIKACJA, DELEGOWANIE I EDUKACJA KAP\u0141AN\u00d3W,<br \/>\nOS\u00d3B KONSEKROWANYCH I \u015aWIECKICH PRACUJ\u0104CYCH Z DZIE\u0106MI I Z OSOBAMI BEZBRONNYMI W PARAFII<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>1. Obowi\u0105zki proboszcza (Za\u0142\u0105czniki 1 i 2)<br \/>\nDo obowi\u0105zk\u00f3w proboszcza nale\u017cy wdra\u017canie w \u017cycie standard\u00f3w ochrony przed przemoc\u0105.<br \/>\nZa niezastosowanie si\u0119 do standard\u00f3w odpowiedzialno\u015b\u0107 personalnie ponosi pro- boszcz parafii, r\u00f3wnie\u017c wobec prawa.<br \/>\nO ka\u017cdej osobie zaanga\u017cowanej w parafii i maj\u0105cej kontakt z dzie\u0107mi w obszarze zwi\u0105zanym z wychowaniem, edukacj\u0105, wypoczynkiem, leczeniem, \u015bwiadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, uprawianiem sportu lub realizacj\u0105 innych zainteresowa\u0144 przez dzieci, lub z opiek\u0105 nad dzie\u0107mi proboszcz uzyskuje dane z Rejestru Sprawc\u00f3w Przest\u0119pstw na Tle Seksualnym (https:\/\/arch-bip.ms.gov. pl\/pl\/rejestry-i-ewidencje\/rejestr-sprawcow-przestepstw-na-tle-seksualnym\/).<br \/>\nDodatkowo, przed nawi\u0105zaniem stosunku pracy lub przed dopuszczeniem osoby do dzia\u0142alno\u015bci (np. wolontariackiej) zwi\u0105zanej z wychowaniem, edukacj\u0105, wypo- czynkiem, \u015bwiadczeniem porad psychologicznych, rozwojem duchowym, upra- wianiem sportu lub realizacj\u0105 innych zainteresowa\u0144 przez dzieci, lub z opiek\u0105 nad nimi proboszcz ma obowi\u0105zek uzyskania od tej osoby informacji z Krajowego Reje- stru Karnego w zakresie przest\u0119pstw okre\u015blonych w rozdz. XIX k.k. (przest\u0119pstwa przeciwko \u017cyciu i zdrowiu) i XXV k.k. (przest\u0119pstwa przeciwko wolno\u015bci seksu- alnej i obyczajowo\u015bci) oraz w zakresie art. 189a k.k. (handel lud\u017ami), art. 207 k.k. (zn\u0119canie si\u0119 nad osob\u0105 najbli\u017csz\u0105 lub pozostaj\u0105c\u0105 w stosunku zale\u017cno\u015bci) oraz przest\u0119pstw z ustawy o przeciwdzia\u0142aniu narkomanii.<br \/>\nJe\u015bli parafia zatrudnia firmy z zewn\u0105trz lub udost\u0119pnia pomieszczenia podmio- tom zewn\u0119trznym, a ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 nie obejmuje kontaktu z dzie\u0107mi jw., nale\u017cy po pierwsze: zadba\u0107 o to, aby dzieci faktycznie nie przebywa\u0142y same w obecno\u015bci os\u00f3b z zewn\u0105trz, po drugie wskazane jest, aby osoby te lub zarz\u0105dc\u0119 podmiotu ze- wn\u0119trznego zapozna\u0107 z standardami ochrony dzieci i przyj\u0105\u0107 od nich o\u015bwiadcze- nie z Za\u0142\u0105cznika 2.<br \/>\nProboszcz parafii powo\u0142uje Zesp\u00f3\u0142 ds. Prewencji. W jego sk\u0142ad wchodz\u0105: osoba zaufana oraz osoba odpowiedzialna za interwencj\u0119.<br \/>\nOsoba zaufana powo\u0142ana jest do przyjmowania zg\u0142osze\u0144 w przypadku naruszenia standard\u00f3w lub zaistnienia incydent\u00f3w przemocy. Musi to by\u0107 osoba faktycznie budz\u0105ca zaufanie, odpowiednio przygotowana oraz posiadaj\u0105ca tzw. kompetencje mi\u0119kkie, predysponuj\u0105ce j\u0105 do kontaktu z osobami skrzywdzonymi. Nie mo\u017ce ona na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 podejmowa\u0107 dzia\u0142a\u0144 s\u0142u\u017c\u0105cych wyja\u015bnieniu podejrze\u0144 i zarzut\u00f3w lub weryfikacji zg\u0142aszanych fakt\u00f3w. Wsp\u00f3\u0142pracuje \u015bci\u015ble z osob\u0105 odpowiedzialn\u0105 za interwencj\u0119. Osoby te zobowi\u0105zane s\u0105 do za- chowania poufno\u015bci (Za\u0142\u0105cznik 4).<br \/>\nZ zasady osob\u0105 odpowiedzialn\u0105 za interwencj\u0119 w przypadku podejrzenia lub zaistnienia przemocy jest zarz\u0105dca plac\u00f3wki, czyli w tym wypadku proboszcz parafii. W przypadku, gdy proboszcz mo\u017ce by\u0107 sprawc\u0105 przemocy lub jest w konflikcie lojalno\u015bciowym ze sprawc\u0105, osoba zaufana wsp\u00f3\u0142pracuje z osob\u0105 odpowiedzialn\u0105 za interwencj\u0119 wyznaczon\u0105 dla dekanatu.<br \/>\nZesp\u00f3\u0142 ds. Prewencji \u015bci\u015ble z sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracuje. Wskazane jest, aby by\u0142y to \u015bwieckie osoby ciesz\u0105ce si\u0119 zaufaniem, odpowiednio przeszkolone i kompetentne (patrz: Standard 8), kt\u00f3re b\u0119d\u0105 wiedzia\u0142y, jakie dzia\u0142ania w danej sytuacji s\u0105 stosowne i konieczne. Nie mog\u0105 to by\u0107 osoby uwik\u0142ane w lojalno\u015b\u0107 \u015brodowiskow\u0105 lub w konflikcie interes\u00f3w.<br \/>\nZesp\u00f3\u0142 ten wsp\u00f3\u0142pracuje r\u00f3wnie\u017c z osobami odpowiedzialnymi w diecezji za prewencj\u0119 oraz z delegatk\u0105\/delegatem ds. ochrony dzieci i m\u0142odzie\u017cy.<br \/>\nWszelka dzia\u0142alno\u015b\u0107 dotycz\u0105ca ochrony oraz interwencji i pomocy musi by\u0107 doku- mentowana. Wpis\u00f3w w rejestrze zdarze\u0144 dokonuj\u0105 osoby bezpo\u015brednio zaanga\u017co- wane w dan\u0105 aktywno\u015b\u0107 (zazwyczaj osoba zaufana oraz\/lub osoba odpowiedzial- na za interwencj\u0119), ale za bezpieczne przechowywanie notatek odpowiedzialny jest proboszcz. Rejestr (Za\u0142\u0105cznik nr 3) prowadzi si\u0119 zgodnie z zasadami ochrony danych wra\u017cliwych. Notatk\u0105 tak\u0105 pos\u0142ugujemy si\u0119 w dzia\u0142aniach interwencyjnych (np. przy zg\u0142oszeniu do prokuratury).<br \/>\n2. Obowi\u0105zki duszpasterzy dzieci<br \/>\nDuszpasterze dzieci powinni:<\/p>\n<p>czuwa\u0107 nad w\u0142asn\u0105 dojrza\u0142o\u015bci\u0105 emocjonaln\u0105, psychiczn\u0105, duchow\u0105;<br \/>\nstara\u0107 si\u0119 o dob\u00f3r \u017cywo wierz\u0105cych, rzetelnych, zweryfikowanych i odpowiednio przeszkolonych os\u00f3b do pe\u0142nienia funkcji animator\u00f3w, wychowawc\u00f3w itd.;<br \/>\nwspiera\u0107 dzieci w ich rozwoju ku dojrza\u0142o\u015bci;<br \/>\ndba\u0107 o respektowanie zasad kultury (wobec dzieci i mi\u0119dzy nimi);<br \/>\nczuwa\u0107 nad r\u00f3wnym traktowaniem wszystkich dzieci, z uwzgl\u0119dnieniem ich szcze- g\u00f3lnych potrzeb i osobistych uwarunkowa\u0144;<br \/>\ndba\u0107 o przestrzeganie prawa do nienaruszalno\u015bci cielesnej i prywatno\u015bci;<br \/>\norganizowa\u0107 dzia\u0142ania duszpasterskie w miejscach bezpiecznych;<br \/>\nutrzymywa\u0107 mo\u017cliwie \u017cywy i transparentny kontakt z rodzicami dzieci;<br \/>\ndba\u0107 o przestrzeganie zasad prywatno\u015bci i ochrony wizerunku oraz danych osobo- wych dzieci (Za\u0142\u0105cznik 5).<\/p>\n<p>STANDARD 3<br \/>\nSPOS\u00d3B REAGOWANIA NA OSKAR\u017bENIA LUB NIEW\u0141A\u015aCIWE ZACHOWANIA<\/p>\n<p>W przypadkach przemocy fizycznej b\u0105d\u017a seksualnej, gdy sprawc\u0105 jest osoba doro- s\u0142a lub dziecko, nale\u017cy zg\u0142osi\u0107 ten fakt zgodnie z prawem do organ\u00f3w \u015bcigania lub\/ oraz do delegata w\u0142a\u015bciwej instytucji ko\u015bcielnej.<br \/>\nGdy sprawa dotyczy niew\u0142a\u015bciwego zachowania os\u00f3b \u015bwieckich zatrudnionych w parafii b\u0105d\u017a wolontariuszy, spraw\u0119 nale\u017cy zbada\u0107 i podj\u0105\u0107 adekwatne kroki w zale\u017cno\u015bci od tego, czego dotyczy\u0142o to zachowanie. Ka\u017cdorazowo nale\u017cy podj\u0105\u0107 z t\u0105 osob\u0105 rozmow\u0119 i je\u015bli zajdzie taka potrzeba, to okresowo lub stale wycofa\u0107 j\u0105 z pracy duszpasterskiej.<br \/>\nJe\u015bli niew\u0142a\u015bciwe zachowanie dotyczy dziecka, nale\u017cy o tym zawiadomi\u0107 jego ro- dzic\u00f3w i wraz z nimi podj\u0105\u0107 odpowiednie dzia\u0142ania.<br \/>\nJe\u015bli sprawa dotyczy niew\u0142a\u015bciwych zachowa\u0144 dzieci wobec siebie nawzajem, nale\u017cy niezw\u0142ocznie zawiadomi\u0107 rodzic\u00f3w dzieci i wraz z nimi podj\u0105\u0107 odpowied- nie dzia\u0142ania.<br \/>\nOsoba odpowiedzialna za przyjmowanie zg\u0142osze\u0144 wsp\u00f3\u0142pracuje z proboszczem i delegatem diecezjalnym.<br \/>\nKa\u017cda informacja o niew\u0142a\u015bciwym zachowaniu powinna by\u0107 traktowana powa\u017c- nie, gdy\u017c jest dzia\u0142aniem prewencyjnym.<br \/>\nJe\u015bli jakakolwiek osoba doros\u0142a zaanga\u017cowana w prac\u0119 duszpastersk\u0105 w parafii dowie si\u0119 od dziecka, \u017ce do\u015bwiadcza ono przemocy, automatycznie ma obowi\u0105zek zastosowania si\u0119 do art. 304 k.p.k. m\u00f3wi\u0105cego o tym, \u017ce ka\u017cdy, kto dowie si\u0119 o po- pe\u0142nieniu przest\u0119pstwa \u015bciganego z urz\u0119du, ma spo\u0142eczny obowi\u0105zek zawiadomi\u0107 o tym prokuratora lub policj\u0119.<\/p>\n<p>STANDARD 4<br \/>\nZAPEWNIENIE OPIEKI I WSPARCIA OSOBOM SKRZYWDZONYM<\/p>\n<p>Ka\u017cda osoba, kt\u00f3ra m\u00f3wi o do\u015bwiadczanej przez siebie krzywdzie, winna zosta\u0107 przyj\u0119ta z szacunkiem i uwa\u017cnie wys\u0142uchana.<br \/>\nOsoba skrzywdzona powinna otrzyma\u0107 informacj\u0119 o mo\u017cliwych formach pomocy, z kt\u00f3rej mo\u017ce skorzysta\u0107 na terenie parafii lub poza ni\u0105.<br \/>\nW sytuacji, gdy osoba wskazana jako sprawca jest kap\u0142anem lub inn\u0105 osob\u0105 za- anga\u017cowan\u0105 w parafii, nale\u017cy jak najszybciej zapewni\u0107 bezpiecze\u0144stwo osobie skrzywdzonej (np. przez niedopuszczanie do niej osoby wskazanej lub podejrza- nej o krzywd\u0119). Nast\u0119pnie nale\u017cy jej udzieli\u0107 pomocy, jakiej potrzebuje. Osoby po- szkodowane nie powinny by\u0107 obarczane kosztami udzielanej im pomocy.<br \/>\nTroska duszpasterska wobec osoby skrzywdzonej i jej bliskich polega przede wszystkim na \u017cyczliwym wys\u0142uchaniu i pomocy w odbudowaniu jej wi\u0119zi z Bogiem i zaufania do Ko\u015bcio\u0142a. Organizowana jest w porozumieniu z diecezjalnym duszpa- sterzem ds. pomocy duchowej osobom skrzywdzonym.<br \/>\nJe\u015bli osoba skrzywdzona nale\u017ca\u0142a do jakiej\u015b grupy parafialnej, r\u00f3wnie\u017c inni uczestni- cy tej grupy powinni otrzyma\u0107 pomoc duszpastersk\u0105 i ewentualnie psychologiczn\u0105.<br \/>\nJe\u015bli osob\u0105 skrzywdzon\u0105 jest dziecko, pomoc powinna otrzyma\u0107 r\u00f3wnie\u017c jego rodzina.<br \/>\nParafianie powinni by\u0107 we w\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b poinformowani o tym, co si\u0119 wyda- rzy\u0142o, oraz otrzyma\u0107 stosown\u0105 pomoc. Nale\u017cy przy tym zachowa\u0107 zasad\u0119 ochrony dobrego imienia osoby skrzywdzonej.<br \/>\nJe\u015bli zg\u0142oszenie dotyczy przest\u0119pstwa okre\u015blonego w prawie karnym i\/lub kano- nicznym, osoba przyjmuj\u0105ca zg\u0142oszenie post\u0119puje zgodnie z procedurami zawar- tymi w Wytycznych KEP.<br \/>\nJe\u015bli zg\u0142oszenie dotyczy innej krzywdy czy niew\u0142a\u015bciwego zachowania, osoba zg\u0142a- szaj\u0105ca otrzymuje informacj\u0119 o podj\u0119tych w sprawie krokach.<br \/>\nWszelkie dzia\u0142ania i uzyskane informacje obj\u0119te s\u0105 zasad\u0105 poufno\u015bci, ale osoby skrzywdzonej nie wolno zobowi\u0105zywa\u0107 do zachowania tajemnicy.<\/p>\n<p>STANDARD 5<br \/>\nSPOS\u00d3B POST\u0118POWANIA Z OSKAR\u017bONYMI O WYKORZYSTANIE SEKSUALNE I PRZEMOC<\/p>\n<p>Do parafii mog\u0105 nale\u017ce\u0107 osoby, kt\u00f3re s\u0105 oskar\u017cone o r\u00f3\u017cne przest\u0119pstwa b\u0105d\u017a maj\u0105 wyrok w zawieszeniu, lub te\u017c wr\u00f3ci\u0142y do \u015brodowiska po odbytym wyroku. Nie powinny one pracowa\u0107 z dzie\u0107mi, natomiast powinny zosta\u0107 obj\u0119te pomoc\u0105 duszpastersk\u0105.<br \/>\nW sytuacji, gdy podejrzanym lub oskar\u017conym jest dziecko, nale\u017cy wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z jego rodzicami lub opiekunami prawnymi w takim zakresie, w jakim jest to mo\u017c- liwe i potrzebne. Ich r\u00f3wnie\u017c dobrze jest otoczy\u0107 opiek\u0105 duszpastersk\u0105.<br \/>\nW sytuacji, gdy osob\u0105 podejrzan\u0105 lub oskar\u017con\u0105 jest kap\u0142an lub osoba konsekro- wana, nale\u017cy zastosowa\u0107 si\u0119 do wskaza\u0144 uzyskanych od biskupa miejsca lub prze- \u0142o\u017conych. W sytuacji, gdy podejrzenie lub oskar\u017cenie dotyczy proboszcza, osoba zaufana zg\u0142asza to osobie odpowiedzialnej w dekanacie za interwencj\u0119, a ta zg\u0142asza spraw\u0119 bezpo\u015brednio do diecezjalnego lub zakonnego delegata ds. ochrony dzieci i m\u0142odzie\u017cy. Wobec takiej osoby powzi\u0119te zostaj\u0105 kroki przewidziane przez Wytyczne KEP.<br \/>\nGdy osob\u0105 podejrzan\u0105 lub oskar\u017con\u0105 jest \u015bwiecki pracownik lub wolontariusz pa- rafialny, nale\u017cy odsun\u0105\u0107 tak\u0105 osob\u0119 od podejmowanej pracy zwi\u0105zanej z kontak- tem z dzie\u0107mi na czas wyja\u015bnienia sprawy lub do czasu decyzji prokuratury oraz obj\u0105\u0107 j\u0105 stosown\u0105 opiek\u0105 (psychologiczn\u0105, duszpastersk\u0105).<br \/>\nW procesie wyja\u015bniania sprawy oraz w podawaniu informacji nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c zadba\u0107 o zachowanie ochrony dobrego imienia domniemanego sprawcy.<br \/>\nW przypadku zaistnienia fa\u0142szywego oskar\u017cenia, je\u015bli zarzuty nie zostan\u0105 potwier- dzone, a oskar\u017cenie znane by\u0142o osobom postronnym, nale\u017cy przekaza\u0107 im infor- macj\u0119 o niewinno\u015bci oskar\u017conego w formie komunikatu biskupa miejsca.<\/p>\n<p>STANDARD 6<br \/>\nZASADY CHRONI\u0104CE W OBSZARZE PARAFIALNYM<\/p>\n<p>6.1. Zasady chroni\u0105ce dotycz\u0105ce dzieci (granice zachowa\u0144)<br \/>\nDzieckiem jest osoba, kt\u00f3ra nie uko\u0144czy\u0142a 18. roku \u017cycia. Wszystkie dzieci maj\u0105 prawo by\u0107 traktowane w spos\u00f3b podmiotowy. Zasad\u0105 w pracy z dzie\u0107mi i m\u0142odzie\u017c\u0105 jest poszanowanie ich nietykalno\u015bci cielesnej. Prawa oraz bezpiecze\u0144stwo dziecka powinno by\u0107 kategorycznie przestrzegane. Zabrania si\u0119 stosowania jakiejkolwiek przemocy wobec dzieci i m\u0142odzie\u017cy, w tym przemocy fizycznej, psychicznej, emocjonalnej<br \/>\ni seksualnej. Dziecko, rozwijaj\u0105c si\u0119, konstytuuje siebie jako osob\u0119. Potrzebuje do tego opieki, troski, serdeczno\u015bci, kszta\u0142cenia i wychowania. Dzieje si\u0119 to w rodzinie, ale r\u00f3wnie\u017c poprzez relacje z autorytetami oraz warto\u015bciami przekazywanymi<br \/>\nw \u015brodowisku r\u00f3wie\u015bniczym i wychowawczym. Wszelkie oddzia\u0142ywanie wychowawcze zawsze musi si\u0119 dokonywa\u0107 z poszanowaniem woli rodzic\u00f3w b\u0105d\u017a prawnych opiekun\u00f3w.<\/p>\n<p>Wprawdzie niemo\u017cliwe jest stworzenie wyczerpuj\u0105cej listy zachowa\u0144 niepo\u017c\u0105da- nych, ani te\u017c wskazanie precyzyjnych granic wszystkich zachowa\u0144, nale\u017cy jednak kiero- wa\u0107 si\u0119 poni\u017cszymi wskaz\u00f3wkami oraz roztropno\u015bci\u0105 i wra\u017cliwo\u015bci\u0105 ewangeliczn\u0105.<\/p>\n<p>Zasady te dotycz\u0105 nie tylko relacji doros\u0142y \u2013 dziecko, ale r\u00f3wnie\u017c relacji pomi\u0119dzy dzie\u0107mi (Za\u0142\u0105cznik 5).<\/p>\n<p>6.1.1. Zasady chroni\u0105ce w kontakcie bezpo\u015brednim<\/p>\n<p>Wszystkie spotkania z dzie\u0107mi na terenie parafii powinny by\u0107 organizowane<br \/>\nw miejscach oficjalnych, og\u00f3lnodost\u0119pnych i do tego przygotowanych<br \/>\nz poszanowaniem prawa do prywatno\u015bci. W szczeg\u00f3lny spos\u00f3b prawo to winno by\u0107 respektowane w takich miejscach, jak przebieralnie, p\u0142ywalnie, \u0142azienki<br \/>\ni toalety. W wymienionych wy\u017cej miejscach nie mo\u017cna w \u017caden spos\u00f3b ingerowa\u0107 w prywatno\u015b\u0107 wychowank\u00f3w.<br \/>\nNie mo\u017cna przebywa\u0107 z dzieckiem sam na sam w warunkach odizolowanych. Je\u017celi dobro dziecka wymaga indywidualnego spotkania, nie mo\u017ce si\u0119 ono odby- wa\u0107 w sekrecie (zalecane powiadomienie rodzic\u00f3w lub prze\u0142o\u017conego) i w warun- kach odizolowanych. Osoba przeprowadzaj\u0105ca spotkanie powinna zatroszczy\u0107 si\u0119 o transparentno\u015b\u0107 (np. przeszklone lub uchylone drzwi pomieszczenia, kt\u00f3re nie mog\u0105 by\u0107 zamkni\u0119te na klucz, obecno\u015b\u0107 innych os\u00f3b w bezpo\u015brednim pobli\u017cu, po- wiadomienie innych os\u00f3b o spotkaniu itp.). Indywidualnych spotka\u0144 z dzie\u0107mi nie wolno w nieroztropny spos\u00f3b mno\u017cy\u0107 ani przed\u0142u\u017ca\u0107. Spotkania takie nie powin- ny odbywa\u0107 si\u0119 w p\u00f3\u017anych godzinach wieczornych (po godz. 20.00 lub noc\u0105).<br \/>\nDzieci nie mog\u0105 przebywa\u0107 w parafialnych pomieszczeniach mieszkalnych bez opieki rodzica lub opiekuna prawnego. Nie powinny te\u017c towarzyszy\u0107 duszpaste- rzom w miejscach lub w sprawach niezwi\u0105zanych ze sprawowaniem pos\u0142ugi lub formacj\u0105.<br \/>\nDzieci powinny zawsze pozostawa\u0107 pod opiek\u0105 osoby doros\u0142ej. Podczas pe\u0142nienia funkcji wychowawczych opiekunowie nie mog\u0105 pozostawa\u0107 pod wp\u0142ywem alko- holu lub substancji psychoaktywnych ani przyjmowa\u0107 ich w obecno\u015bci dzieci.<br \/>\nDzieci na terenie parafii nie mog\u0105 przebywa\u0107 pod wy\u0142\u0105czn\u0105 opiek\u0105 innego dziecka, chyba \u017ce inaczej stanowi\u0105 regulaminy religijnych ruch\u00f3w duszpasterstwa poza- parafialnego, np. Ruchu \u015awiat\u0142o-\u017bycie, KSM, w tym wypadku stosuje si\u0119 standar- dy opracowane przez te grupy. Osoby te powinny by\u0107 odpowiednio uformowane, przygotowane i pe\u0142ni\u0107 pos\u0142ug\u0119 pod okiem doros\u0142ych.<br \/>\nJe\u015bli spotkania formacyjne, np. przygotowanie do bierzmowania, odbywaj\u0105 si\u0119 w domach wybranych rodzin, r\u00f3wnie\u017c musz\u0105 by\u0107 przeprowadzane w grupie, nigdy indywidualnie.<br \/>\nZakazuje si\u0119 przewo\u017cenia dzieci prywatnymi samochodami, zw\u0142aszcza w poje- dynk\u0119, bez wiedzy i wyra\u017anej zgody rodzic\u00f3w lub opiekun\u00f3w prawnych.<br \/>\nNiestosowne jest skracanie dystansu przez przechodzenie na \u201ety\u201d osoby doros\u0142ej<br \/>\nz dzieckiem.<br \/>\nW prywatne \u017cycie dziecka wolno ingerowa\u0107 tylko w takim wymiarze, w jakim wymaga tego konkretny problem.<br \/>\nW przypadku konieczno\u015bci podj\u0119cia rozm\u00f3w na temat seksualno\u015bci nale\u017cy wyka- za\u0107 si\u0119 delikatno\u015bci\u0105 i roztropnie rozezna\u0107, czy takiej rozmowy nie powinien prze- prowadzi\u0107 specjalista.<br \/>\nW obecno\u015bci dzieci nie wolno wypowiada\u0107 tre\u015bci i \u017cart\u00f3w o podtek\u015bcie seksual- nym. Zabronione jest prezentowanie dzieciom tre\u015bci obscenicznych, erotycznych, pornograficznych lub maj\u0105cych podtekst seksualny, zawieraj\u0105cych sceny brutal- nej przemocy b\u0105d\u017a nieodpowiednich do wieku i wra\u017cliwo\u015bci odbiorc\u00f3w w jakikol- wiek spos\u00f3b i za pomoc\u0105 jakiegokolwiek urz\u0105dzenia.<br \/>\nW relacjach z dzie\u0107mi nale\u017cy pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 kulturalnym j\u0119zykiem oraz wykorzystywa\u0107 \u015brodki i metody pracy odpowiednie do ich wieku. Jakiekolwiek spotkania winny si\u0119 cechowa\u0107 poszanowaniem prywatno\u015bci, roztropno\u015bci\u0105<br \/>\ni rozwag\u0105, a tak\u017ce poczuciem odpowiedzialno\u015bci za przekazywane tre\u015bci.<br \/>\nNiedozwolone jest stosowanie przemocy fizycznej oraz psychicznej, takiej jak: poni- \u017canie, upokarzanie, o\u015bmieszanie, dokuczanie, szykanowane, zn\u0119canie si\u0119 itp., zar\u00f3w- no w bezpo\u015brednich kontaktach, jak i za po\u015brednictwem medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych.<br \/>\nNiedopuszczalne s\u0105 wszelkiego rodzaju nadu\u017cycia duchowe (w obszarze spowie- dzi, poradnictwa itp.).<br \/>\nNale\u017cy pami\u0119ta\u0107, i\u017c przekraczanie granic emocjonalnych oznacza traktowanie relacji z dzieckiem jako intymnych na wz\u00f3r relacji z osob\u0105 doros\u0142\u0105, dlatego nale\u017cy unika\u0107:<\/p>\n<p>a) nieuzasadnionego sp\u0119dzania d\u0142ugiego czasu;<\/p>\n<p>b) zbyt cz\u0119stych telefon\u00f3w, pisania list\u00f3w czy wiadomo\u015bci;<\/p>\n<p>c) mocnego anga\u017cowania si\u0119 w prywatne \u017cycie dziecka;<\/p>\n<p>d) dzia\u0142a\u0144 zaborczych;<\/p>\n<p>e) jakichkolwiek dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re mog\u0142yby zosta\u0107 odebrane jako o\u015bmieszanie czy podwa\u017canie zasad moralnych praktykowanych przez rodzic\u00f3w lub opiekun\u00f3w.<\/p>\n<p>Ka\u017cdy przypadek przemocy fizycznej, psychicznej (emocjonalnej) czy seksualnej pomi\u0119dzy dzie\u0107mi wymaga natychmiastowej reakcji ze strony opiekun\u00f3w.<br \/>\nNie wolno dotyka\u0107 dzieci wbrew ich woli ani w spos\u00f3b nieadekwatny do relacji duszpasterskich lub wychowawczych.<br \/>\nNie wolno dzieciom robi\u0107 zdj\u0119\u0107 lub filmowa\u0107 bez ich zgody. Nie wolno upublicznia\u0107 zdj\u0119\u0107, film\u00f3w z udzia\u0142em dzieci bez pisemnej zgody ich rodzic\u00f3w lub opiekun\u00f3w prawnych, z wyj\u0105tkiem zdj\u0119\u0107 du\u017cych grup w miejscach publicznych w zwi\u0105zku z informowaniem o wydarzeniach.<br \/>\nZabrania si\u0119 cz\u0119stowania dzieci tytoniem, alkoholem i innymi substancjami psychoaktywnymi, posiadania \u015brodk\u00f3w niedozwolonych przez prawo. Nie wolno r\u00f3wnie\u017c tolerowa\u0107 ich posiadania oraz za\u017cywania przez dzieci.<br \/>\nZachowania niedozwolone:<\/p>\n<p>wszelkie formy okazywania niechcianej czu\u0142o\u015bci;<br \/>\nprzekraczanie granic fizycznego kontaktu;<br \/>\ndotykanie piersi, po\u015bladk\u00f3w, genitali\u00f3w i ich okolic (cho\u0107by przez bielizn\u0119 lub odzie\u017c);<br \/>\npoca\u0142unki;<br \/>\nmocne i zamykaj\u0105ce u\u015bciski, uniemo\u017cliwiaj\u0105ce przerwanie kontaktu;<br \/>\nklepanie po po\u015bladkach, udach, kolanach, g\u0142owie;<br \/>\n\u0142askotanie lub mocowanie si\u0119 w du\u017cej blisko\u015bci cielesnej;<br \/>\nmasa\u017ce;<br \/>\nsadzanie na kolanach;<br \/>\nk\u0142adzenie si\u0119 lub spanie obok;<br \/>\nocieranie si\u0119;<br \/>\nseksualizacja i seksizm;<br \/>\nwypowiedzi, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 interpretowane jako komplementowanie lub komentowanie wygl\u0105du fizycznego oraz atrakcyjno\u015bci dzieci i m\u0142odzie\u017cy;<br \/>\nr\u00f3\u017cne formy poni\u017cania oraz mobbing;<br \/>\nu\u017cywanie wulgaryzm\u00f3w.<br \/>\nZachowania w\u0142a\u015bciwe w naszym kr\u0119gu kulturowym:<\/p>\n<p>u\u015bcisk d\u0142oni lub delikatne obj\u0119cie, przytulenie, poca\u0142unki w policzek;<br \/>\ndelikatne poklepanie po ramionach lub plecach jako wyraz akceptacji wsparcia, pocieszenia;<br \/>\ndotyk ramion, r\u0105k czy barku jako wyraz blisko\u015bci;<br \/>\ntrzymanie si\u0119 za r\u0119ce w czasie np. zabawy lub dla uspokojenia wzburzenia emocjonalnego;<br \/>\ntrzymanie za r\u0119ce dzieci w czasie spaceru;<br \/>\nsiadanie w pobli\u017cu ma\u0142ych dzieci;<br \/>\npodnoszenie lub trzymanie na r\u0119kach dzieci do ok. 3. roku \u017cycia;<br \/>\nprzytulanie i branie na kolana ma\u0142ych dzieci za zgod\u0105 ich rodzic\u00f3w i najlepiej w ich obecno\u015bci.<br \/>\nZasady ochrony dotycz\u0105ce wyjazd\u00f3w<\/p>\n<p>Zach\u0119ca si\u0119 do pe\u0142nej transparentno\u015bci w organizowaniu spotka\u0144 z dzie\u0107mi. Na pocz\u0105t- ku roku formacyjnego w parafii nale\u017cy:<\/p>\n<p>zapozna\u0107 rodzic\u00f3w lub opiekun\u00f3w prawnych dzieci z harmonogramem prowa- dzonych spotka\u0144;<br \/>\nzadba\u0107 o wyra\u017cenie przez nich zgody w formie pisemnej na udzia\u0142 w spotkaniach;<br \/>\nustali\u0107 zasady odbioru dzieci;<br \/>\nustali\u0107 zasady komunikacji elektronicznej z dzie\u0107mi;<br \/>\nwszystkie formy zorganizowanego czasu, a w spos\u00f3b szczeg\u00f3lny wypoczynku dzieci powinny by\u0107 realizowane zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cymi przepisami prawa;<br \/>\nna wyjazdy grupowe nale\u017cy uzyska\u0107 pisemn\u0105 zgod\u0119 rodzic\u00f3w lub opiekun\u00f3w prawnych, po uprzednim zapoznaniu ich z ramowym planem dzia\u0142ania i zasa- dami jego organizacji (regulaminem). Podczas wyjazdu rodzice lub opiekunowie prawni maj\u0105 prawo do kontaktu ze swoim dzieckiem oraz z jego opiekunem;<br \/>\npodczas wyjazd\u00f3w parafialnych opiekunowie nie powinni nocowa\u0107 w tym samym pomieszczeniu co podopieczni. W sytuacji szczeg\u00f3lnej, wymagaj\u0105cej od opiekuna pozostania w nocy w pomieszczeniu z wychowankiem, powinien on o tym fakcie zawiadomi\u0107 inn\u0105 osob\u0119 doros\u0142\u0105, kierownika wyjazdu oraz, je\u015bli to mo\u017cliwe, rodzica lub opiekuna prawnego wychowanka. Je\u015bli wyjazd przewiduje noclegi zbiorowe, organizator zawiera informacj\u0119 na ten temat w regulaminie. Szczeg\u00f3lnie zadba\u0107 nale\u017cy o ochron\u0119 dzieci w toaletach, \u0142azienkach, przebieralniach czy szatniach.<br \/>\nZasady ochrony dotycz\u0105ce kontakt\u00f3w przez media oraz udost\u0119pniania z Internetu<\/p>\n<p>Parafie, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 dzieciom dost\u0119p do Internetu, powinny wdro\u017cy\u0107 \u015brodki bezpiecze\u0144stwa uniemo\u017cliwiaj\u0105ce dost\u0119p do tre\u015bci stanowi\u0105cych zagro\u017cenie dla ich prawid\u0142owego rozwoju. Na urz\u0105dzeniach umo\u017cliwiaj\u0105cych dost\u0119p do Internetu powinno by\u0107 zainstalowane i aktualizowane oprogramowanie filtruj\u0105ce tre\u015bci, za\u015b korzystanie z Internetu powinno by\u0107 monitorowane przez wyznaczon\u0105 osob\u0119 przynajmniej w spos\u00f3b umo\u017cliwiaj\u0105cy ustalenie, kto, kiedy i z jakich tre\u015bci korzy- sta\u0142 (np. indywidualne konta dla wszystkich u\u017cytkownik\u00f3w). Szczeg\u00f3\u0142owe zasady korzystania z Internetu powinny by\u0107 zawarte w stosownym regulaminie.<br \/>\n6.2. Zasady chroni\u0105ce dotycz\u0105ce wszystkich, r\u00f3wnie\u017c doros\u0142ych<\/p>\n<p>Sakrament pokuty i pojednania, a tak\u017ce spotkania zwi\u0105zane z towarzyszeniem du- chowym powinny odbywa\u0107 si\u0119 w miejscach do tego wyznaczonych (konfesjona\u0142 lub miejsce osobne, ale widoczne). Je\u015bli nie mo\u017cna zachowa\u0107 tej zasady (np. w czasie wakacji, pielgrzymki czy przy spowiedzi osoby chorej czy z niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105), nale\u017cy zadba\u0107 o to, by spowiednik i penitent byli dost\u0119pni (drzwi pomieszczenia nie mog\u0105 by\u0107 zamkni\u0119te na klucz) lub widoczni dla innych os\u00f3b (np. przeszklenia w drzwiach, uchylone drzwi do pomieszczenia). Niedopuszczalne jest spowiada- nie lub tzw. rozmowy duchowe w pokojach prywatnych.<br \/>\nPodczas Mszy \u015bwi\u0119tych o uzdrowienie po\u0142\u0105czonych z modlitw\u0105 wstawiennicz\u0105 nale\u017cy zadba\u0107 o to, aby modlitwa taka odbywa\u0142a si\u0119 przy g\u0142\u00f3wnym o\u0142tarzu, w miej- scach godnych, widocznych, centralnych, a nie w r\u00f3\u017cnych \u201ezau\u0142kach\u201d, przyciem- nionych pomieszczeniach itp.<br \/>\nZaleca si\u0119, aby odwiedziny chorych (dotyczy ksi\u0119\u017cy oraz szafarzy i wolontariuszy) odbywa\u0142y si\u0119 w obecno\u015bci osoby trzeciej (kogo\u015b z rodziny, z s\u0105siedztwa, osoby po- s\u0142uguj\u0105cej w parafii).<br \/>\nDo udzia\u0142u w wizytach duszpasterskich (kol\u0119da) nale\u017cy zaprasza\u0107 tylko takie osoby (s\u0142u\u017cba liturgiczn\u0105, organista, zakrystianin, ko\u015bcielny), kt\u00f3re wykazuj\u0105 si\u0119 odpowiedni\u0105 dojrza\u0142o\u015bci\u0105 np. w obszarze zachowania dyskrecji.<br \/>\nZobowi\u0105zania i obietnice ksi\u0119dza, pracownika lub osoby pos\u0142uguj\u0105cej w parafii, zw\u0142aszcza te, za kt\u00f3re uiszczono wynagrodzenie, powinny by\u0107 udokumentowane w formie pisemnej, a kopia przekazana beneficjentowi.<\/p>\n<p>STANDARD 7<br \/>\nEDUKACJA DZIECI ORAZ OS\u00d3B BEZBRONNYCH W OCHRONIE SWOICH GRANIC<\/p>\n<p>\u201eEdukacja to szczepionka na przemoc\u201d przekonywa\u0142 Edward James Olmos. Zapobiega- nie sytuacjom sprzyjaj\u0105cym wykorzystaniu odbywa si\u0119 r\u00f3wnie\u017c poprzez kszta\u0142towanie \u015bwiadomo\u015bci dzieci. W parafii istnieje mo\u017cliwo\u015b\u0107 zadbania o tak\u0105 edukacj\u0119. Szkolenia, np. w konwencji warsztat\u00f3w, powinny prowadzi\u0107 osoby odpowiednio do tego przy- gotowane. Powinny one obejmowa\u0107 formacj\u0119 dzieci do reagowania poprzez asertywne zachowanie oraz informowanie odpowiednich os\u00f3b doros\u0142ych w sytuacjach, w kt\u00f3rych s\u0105 \u015bwiadkami lub do\u015bwiadczaj\u0105 od doros\u0142ych albo innych dzieci jakiejkolwiek krzywdy (fizycznej, seksualnej, s\u0142ownej, emocjonalnej itd.), takiej jak np.:<\/p>\n<p>pozostawianie dzieci bez opieki;<br \/>\nokazywanie niechcianej czu\u0142o\u015bci;<br \/>\npr\u00f3by nawi\u0105zywania kontaktu w miejscach odosobnionych;<br \/>\nepatowanie nago\u015bci\u0105 oraz zapraszanie, zw\u0142aszcza indywidualnie, do miejsc takich jak np. sauna;<br \/>\nprzekraczanie granic nienaruszalno\u015bci cielesnej;<br \/>\nzbyt intensywne d\u0105\u017cenie do osobistego kontaktu;<br \/>\ninfantylne zachowania opiekun\u00f3w;<br \/>\nprowokacja i wci\u0105ganie w sytuacje dwuznaczne;<br \/>\nprezentowanie nieodpowiednich i wulgarnych tre\u015bci (zw\u0142aszcza materia\u0142\u00f3w o cha- rakterze erotycznym, pornograficznym, obrazuj\u0105cych przemoc lub w inny spos\u00f3b przyczyniaj\u0105cych si\u0119 do dyskomfortu);<br \/>\nnadmierne i indywidualne obdarowywanie prezentami i inne formy faworyzowania;<br \/>\nbrak empatii i wra\u017cliwo\u015bci na potrzeby dzieci;<br \/>\nproponowanie, u\u017cywanie alkoholu lub \u015brodk\u00f3w psychoaktywnych itp. lub bycie pod ich wp\u0142ywem.<\/p>\n<p>Wa\u017cna jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 odczytywania sygna\u0142\u00f3w, kt\u00f3re w postawie doros\u0142ego cz\u0142owieka mog\u0105 \u015bwiadczy\u0107 o odchyleniu od normy w jego relacjach z dzie\u0107mi. Mo\u017cna je podzieli\u0107 na:<\/p>\n<p>a) Sygna\u0142y ostrzegawcze \u201esoft\u201d (delikatne), gdy doros\u0142y:<\/p>\n<p>nie ma relacji z innymi osobami doros\u0142ymi;<br \/>\nczuje si\u0119 nieswojo z r\u00f3wie\u015bnikami;<br \/>\nczuje si\u0119 komfortowo z dzie\u0107mi;<br \/>\ninteresuje si\u0119 zaj\u0119ciami\/grami dla dzieci\/m\u0142odzie\u017cy;<br \/>\nczuje si\u0119 nieswojo w kwestii w\u0142asnej seksualno\u015bci lub j\u0105 neguje;<br \/>\nb) Sygna\u0142y ostrzegawcze \u201ewarning\u201d (ostrzegaj\u0105ce), gdy doros\u0142y:<\/p>\n<p>sp\u0119dza du\u017co czasu z dzie\u0107mi;<br \/>\ndaje niecodzienne prezenty dla ma\u0142oletnich;<br \/>\ndzieli si\u0119 sekretami z dzie\u0107mi;<br \/>\nnawi\u0105zuje cz\u0119ste kontakty z ma\u0142oletnimi w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych;<br \/>\nprzez niekt\u00f3re dzieci jest uwa\u017cany za odra\u017caj\u0105cego, doro\u015bli czuj\u0105 si\u0119 przy nim nieswojo;<br \/>\nposiada w swoim pokoju zabawki lub gry dzieci\u0119ce;<br \/>\nc) Sygna\u0142y \u201eemergency\u201d (zagra\u017caj\u0105ce), gdy doros\u0142y:<\/p>\n<p>zabiera dzieci na prywatne wakacje lub do prywatnej kwatery;<br \/>\nposiada du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 zdj\u0119\u0107 dzieci;<br \/>\n\u201emocuje si\u0119\u201d z dzie\u0107mi;<br \/>\ndotyka cia\u0142a dzieci lub dzieci dotykaj\u0105 jego cia\u0142a;<br \/>\nzachowuje si\u0119 natr\u0119tnie, tzn. dotyka ma\u0142oletnich lub rozmawia z nimi na tematy seksualne;<br \/>\npodaje ma\u0142oletnim alkohol lub inne \u015brodki odurzaj\u0105ce.<\/p>\n<p>STANDARD 8<br \/>\nSZKOLENIE I STA\u0141E WSPARCIE DLA OS\u00d3B ZAJMUJ\u0104CYCH SI\u0118 PROFILAKTYK\u0104<\/p>\n<p>Ochrona przed krzywdzeniem wpisana jest w misj\u0119 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego powierzon\u0105 mu przez Pana. Dlatego ka\u017cdy \u2013 prze\u0142o\u017cony w Ko\u015bciele, osoby uczestnicz\u0105ce w jego misji przez prac\u0119 i zaanga\u017cowanie duszpasterskie czy prac\u0119 z dzie\u0107mi i osobami bezbronny- mi \u2013 powinien posiada\u0107 potrzebn\u0105 wiedz\u0119 na temat ochrony dzieci i os\u00f3b bezbronnych przed przemoc\u0105 i dzieli\u0107 si\u0119 ni\u0105 z rodzicami i dzie\u0107mi.<\/p>\n<p>Zakres szkole\u0144 w temacie ochrony dzieci i os\u00f3b bezbronnych oraz kto je prowadzi<\/p>\n<p>Wszyscy pracownicy i wolontariusze w parafii otrzymuj\u0105 potrzebn\u0105 im wiedz\u0119 o standardach przyj\u0119tych i obowi\u0105zuj\u0105cych w parafii \u2013 kodeksie zachowa\u0144, proce- durach zwi\u0105zanych z interwencj\u0105 i zg\u0142oszeniem. Szkolenie mo\u017ce prowadzi\u0107 osoba odpowiedzialna w parafii za prewencj\u0119.<br \/>\nPracownicy i wolontariusze pe\u0142ni\u0105cy funkcje wychowawcze lub formacyjne dodat- kowo otrzymuj\u0105 potrzebn\u0105 wiedz\u0119 dotycz\u0105c\u0105:<br \/>\nrodzaj\u00f3w przemocy (w tym przemocy r\u00f3wie\u015bniczej);<br \/>\nrozpoznawania oznak przemocy (w tym wykorzystania seksualnego);<br \/>\nstrategii dzia\u0142ania sprawc\u00f3w przemocy (w tym przemocy seksualnej);<br \/>\nrozmowy z dzieckiem\/nastolatkiem\/osob\u0105 bezbronn\u0105 na temat krzywdy;<br \/>\nrozmowy z doros\u0142ymi (gdy kto\u015b pracuje z grup\u0105 doros\u0142ych) dotycz\u0105c\u0105 przemocy;<br \/>\nzagro\u017ce\u0144 i ochrony przed szkodliwymi tre\u015bciami w Internecie;<br \/>\ninnych zalece\u0144 obowi\u0105zuj\u0105cych w danej plac\u00f3wce\/miejscu duszpasterskim.<br \/>\nKa\u017cda osoba pracuj\u0105ca z dzie\u0107mi i osobami bezbronnymi powinna otrzyma\u0107 za- \u015bwiadczenie o udziale w szkoleniu.<\/p>\n<p>Osoby odpowiedzialne za prewencj\u0119 w parafii poza wiedz\u0105 z pkt 1 i 2 powinny mie\u0107 tak\u017ce wiedz\u0119 na temat:<br \/>\nbudowania systemu prewencji zgodnego z wymogami Ko\u015bcio\u0142a i ustaw pa\u0144- stwowych (obecnie tzw. \u201eUstawa Kamilka\u201d i Krajowy Plan Przeciwdzia\u0142ania Przest\u0119pstwom Przeciwko Wolno\u015bci Seksualnej i Obyczajno\u015bci na Szkod\u0119 Ma\u0142o- letnich na lata 2023-2026 oraz Wytyczne KEP, dokument prewencji KEP);<br \/>\npodstawowych procedur prawnych (kanonicznych i przewidzianych przez Kodeks karny);<br \/>\nczynnik\u00f3w ryzyka i czynnik\u00f3w ochronnych;<br \/>\nfunkcjonowania w \u015brodowisku lokalnym plac\u00f3wek pomocowych;<br \/>\nprocedur ustalonych dla danej parafii.<br \/>\nZa szkolenie tych os\u00f3b odpowiada osoba odpowiedzialna za prewencj\u0119 w diecezji. Na szkolenie zaprasza osoby posiadaj\u0105ce kompetencje potwierdzone odpowiednim dokumentem.<br \/>\nOsoby odpowiedzialne za prewencj\u0119 w danej parafii uczestnicz\u0105 raz w roku w spo- tkaniu odpowiedzialnych za prewencj\u0119 w danej diecezji.<br \/>\nSzkolenia prowadz\u0105 odpowiednio przygotowane oraz kompetentne w dziedzinie ochrony dzieci i os\u00f3b bezbronnych osoby, kt\u00f3re s\u0105 delegowane przez diecezj\u0119 do pe\u0142nienia takich zada\u0144.<\/p>\n<p>STANDARD 9<br \/>\nZAPEWNIENIE JAKO\u015aCI I CI\u0104G\u0141O\u015aCI DZIA\u0141A\u0143 W ZAKRESIE PREWENCJI<\/p>\n<p>Dokument zawieraj\u0105cy standardy ochrony dzieci i os\u00f3b bezbronnych w parafii aktualizowany jest co dwa lata.<br \/>\nEwaluacja dokumentu dokonywana jest w danej plac\u00f3wce przez osob\u0119 odpowie- dzialn\u0105 za prewencj\u0119 we wsp\u00f3\u0142pracy z proboszczem i osobami wyznaczonymi przez proboszcza, a nast\u0119pnie konsultowana z osobami zaanga\u017cowanymi w dusz- pasterstwo parafialne. Nast\u0119pnie jest zatwierdzana przez osob\u0119 odpowiedzialn\u0105 w diecezji za prewencj\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wst\u0119p Ustawa z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opieku\u0144czy oraz niekt\u00f3rych innych ustaw (Dz.U. 2023 poz. 1606) wesz\u0142a w \u017cycie w zakresie obejmuj\u0105cym m.in. obowi\u0105zek wprowadzenia standard\u00f3w ochrony ma\u0142oletnich w dniu 15 lutego 2024 r. W art. 10 tej ustawy na\u0142o\u017cono na wszystkich organizator\u00f3w \u017cycia spo\u0142ecznego w naszym kraju, w tym r\u00f3wnie\u017c na organy&nbsp;<a href=\"https:\/\/opio.ostroda.pl\/?page_id=2336\" class=\"read-more\">Continue Reading<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":1797,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"class_list":["post-2336","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2336"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2336\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2376,"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/2336\/revisions\/2376"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1797"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/opio.ostroda.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}